Over razendsnelle katapulten en springende robots 

Als een klein acrobaatje klautert deze geelgerande aardvlo op zijn dooie gemak over de bloeistengels van het purpersteeltje. Maar van zodra je maar een beetje nadert, is het beestje plots…. weg! Aardvlooien zijn geen vlooien maar kevertjes die zelfs nog beter kunnen springen dan hun naamgenoten. Ze doen dat volgens hetzelfde mechanisme maar ze hebben het geperfectioneerd. Ze springen zó snel en zó ver, dat ze warempel lijken te verdwijnen. En dat is natuurlijk ideaal om te ontsnappen!

Een klauterende geelgerande aardvlo
En maar klauteren, op en neer!

Het springmechanisme is al bijna 100 jaar bekend, maar pas enkele jaren terug werd het in detail bestudeerd en helemaal verklaard. Zo’n snelle, krachtige bewegingen zijn alleen mogelijk met een katapultsysteem. Er zitten twee spieren in de sterk verdikte dijen die een inwendige veer rond de knie schroefvormig uitrekken en opspannen. De veer wordt in eerste instantie geblokkeerd door een ander plaatje in het kniegewricht, waardoor gigantisch veel energie wordt opgebouwd. Door verder opspannen van die spieren wordt dat plaatje losgetrokken en klapt de knie open. Het scheenbeen wordt als het ware weggekatapulteerd en de aardvlo schiet de lucht in.

Sterk verdikte dijen
Klaar voor de sprong

Het hele proces van spieren opspannen en katapult lossen speelt zich af in een luttele 20 milliseconden. Er zijn wel insecten die nog sneller bewegen, maar dan gaat het alleen om kaken of grijppoten, terwijl aardvlooien hun volledige lichaam wegschieten. De energie die vrijkomt kan in vergelijking tot 200 keer groter zijn dan die van de motor van de krachtigste rallywagen! Maar door het efficiënte katapultproces raken de spieren niet vermoeid. Aardvlooien kunnen zo wel dertig keer na elkaar wegspringen, en dat tot enkele honderden keren hun eigen lichaamslengte ver. Doe ze dat maar eens na!

Raketman
Wandelend klauteren… of is het klauterend wandelen ?

In dezelfde studie werd een poging gedaan om een model op te stellen voor een bionische springpoot voor een robot. De aardvlooien kunnen het springmechanisme immers uitschakelen om ook gewoon te kunnen wandelen (of klauteren!) met hun dikke achterpoten, wat het uitermate interessant maakt voor allerlei ontwikkelingen. Als je dus ooit een robot ziet die reuzensprongen maakt, denk dan nog maar eens aan die kleine aardvlooien!

Geelgerande aardvlo op een eikeldopje

Als (àls) je dit natuurvertelsel leuk vond, klik je dan op het duimpje hieronder aub ? Of nog beter, schrijf je een reactie hieronder? Bedankt!

17 gedachten over “Over razendsnelle katapulten en springende robots ”

  1. Onvoorstelbaar de inventiviteit van de natuur,maar,wat de aardvlo betreft, nu toch voorstelbaar voor ons.
    Bedankt! Ik ben benieuwd naar de volgende openbaring.

  2. Om aan de sportwereld te delen…. Vele kansen biedt dit beschreven fenomeen!
    Maarten, je blijft met deze mooie beschrijvingen telkens weer verwondering wekken voor een ander diertje, waarvoor dank.

  3. Wat prachtig, Maarten, dat je ons dit verhaal brengt! Compleet nieuw voor me en weer zo’n uiterst boeiend gebeuren in onze natuurlijke wereld!
    Om naar op te kijken en des te meer respect te hebben voor alles wat leeft!
    Dank, Moniek

  4. Hoi Maarten.
    Wat een fantastisch mooi verhaal.
    Iedere keer weer verbaas ik me er ook over hoe ingenieus de natuur in elkaar zit. Alles tot in de kleinste details vastgelegd, geregeld… ongelooflijk!
    Mensen bedenken dat niet hoor. We kunnen het slechts ervaren en zien als we daar tenminste voor openstaan. En bedenk er tevens bij dat we nog geen 1% weten. Mooi he!

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.