Om knettergek van te worden!

De berkenzwam is een rare vogel. En ik weet niet of het aan de berk ligt, waar ie op groeit, of aan de zwam zelf. Feit is dat beide zich nogal eigenaardig gedragen. Ze lijden precies aan dezelfde identiteitscrisis, en willen op iets anders lijken. Echt zot, zoals je zal merken.

Een mooi gevormde berkenzwam

Het gekke is dat ze allebei op hetzelfde willen lijken. Zou dat komen omdat de een op de ander groeit ? Neemt de berkenzwam die drang over van de berk ? Tappen de zwamdraden die door de vaatbundels van de berk groeien ook de waanzin over? Je bent wat je eet, wordt wel gezegd. En het lijdt geen twijfel dat de berkendoder, zoals deze zwam ook genoemd wordt, de berk opeet. De zwamdraden breken het hout af en veroorzaken de typische bruinrot of kubiekrot, waarbij het hout in blokjes barst en afbrokkelt. Het is trouwens pas nadat de boom afsterft dat de berkenzwam tevoorschijn komt, alsof ie zich een beetje schaamt voor wat ie de boom aandoet..

Slakkenzalf op afschilferende huid

Je bent wat je eet maar het is niet in een berkenboom dat de zwam wordt omgeturnd. Of misschien een beetje, want net als berken soms hun bast laten afbladeren, hebben ook berkenzwammen een schilferende huid.

Maar kijk nu eens die zwam. Vind je nu ook niet dat deze toch verdacht sterk op een eendenbek lijkt ? Of misschien zelfs een vogelbekdier? Normaal gevormde berkenzwammen zien er uit zoals de meeste houtzwammen, met een egaal gevormde hoed die uit de boomstam groeit. Maar van zodra ze iets teveel bovenaan uitkomen, en de hoed iets minder steun vindt, nemen ze de meest bizarre vormen aan.

De berkendoder is een zwakteparasiet, en tast voornamelijk berken aan die in de schaduw staan. Berken zijn immers pioniersbomen, die snel en in grote aantallen opengekomen plekken kunnen innemen, en dan vaak veel te dicht opeen staan. Naderhand komen ze ook nog eens in de schaduw van hogere bomen te staan. Berkendoders zorgen zo voor een nuttige opkuis en maken plaats vrij voor nieuwe bomen. 

De aangetaste berken zijn dus zwak. Maar zouden we dit exemplaar zelfs ook niet als zwakzinnig kunnen bestempelen ? En is het dan toch de berk die door de zwam wordt gemanipuleerd ? Gebrainwasht ? Want deze berk is toch wel zeker ook aan het evolueren naar een eend. Bij het omvallen kwam een duidelijke zwempoot tevoorschijn. Dat kan toch onmogelijk toeval zijn: als ze geen steun meer vinden, krijgen ze allebei eendentrekjes. 

Een duidelijke eendenpoot

Vanonder zwempoten en vanboven een eendenbek. Berk en zwam vormen samen een geheel, vormen samen een eend. De eendenboom. Of de boomeend, wie zal het zeggen ? Te gek voor woorden eigenlijk.


De eendenboom

Als (àls) je dit natuurvertelsel leuk vond, klik je dan op het duimpje hieronder aub ? Of nog beter, schrijf je een reactie hieronder? Bedankt!

10 gedachten over “Om knettergek van te worden!”

  1. Mieke De Groote

    Hallo Maarten
    Super je blijft mij boeien…..ik hou ook van natuurwandelingen en zie ook wel altijd iets dat mij boeit. Van stuifmeeldraadje tot minuscuul klein insectje……zaaaaalig….doe zo voort

    1. Dankjewel Mieke, dat doet me veel plezier ! Het wonderlijke van de natuur is onuitputtelijk, ik ben blij dat je ervan kan genieten, dat doe ik ook !

  2. zijn we niet allen zwakke, tijdelijke berkenzwammen in dit eoceen.

    wat een luxe, zo een term, ik vind mezelf neopreen, alleen is dit misschien fake news.

    Maar toch mooi, dit onbewustzijn van een voorraad woorden in dit woordloze lichaam, dat zonder meer efkes in een croissant hapt, een bio-limonade proeft, een onheus deodorant inhaleert, en daarna zachtjes exclameert, : ” dit heet dan gelukkig zijn,….”

  3. Eens wat anders dan een badeend. Leuk schrijfsel over deze bijzondere parasiet en als ik nog eens iets hoor kwaken in het bos dan weet ik waar dat vandaan komt.

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.